Start arrow Ciekawe miejsca arrow Kościół św. Aleksego

Kościół św. Aleksego PDF Drukuj Email
16.10.2008.
Skutkiem pożarów w r. 1341-1638-1834 spłonęły dokumenty dotyczące miasta i świątyni. - Notatki na trumnach domyślać się każą, że kościół został zbudowany w r. 1278 - kaplice zostały później przybudowane - taki napis widnieje przy wejściu do nawy głównej kościoła przedborskiego.

Fundatorem kościoła był Bolesław Wstydliwy, a budowniczym Jacek Aleksy Sadykierz. Kościół był wielokrotnie przebudowywany. Pierwotnie gotycki, obecnie o wystroju barokowym, z cudownym obrazem Matki Boskiej Serdecznej z 1618 roku w barokowym ołtarzu z I poł. XVII w. W kaplicy płn. znajduje się barokowy ołtarz z XVII w. z obrazem Pana Jezusa, w kaplicy płd. ołtarz również barokowy z obrazem św. Antoniego. Zachowała się kazimierzowska wieża gotycka o charakterze obronnym z 1340 roku. U wejścia do kaplicy Pana Jezusa znajduje się kuna (żelazna obroża), do której w średniowieczu przypinano za rękę ludzi, potępiając, a nawet opluwając ich za nieobyczajność (np. zdradę małżeńską). Przy schodach wejściowych znajdują się figury Matki Boskiej i św. Franciszka oraz kapliczka słupowa św. Floriana.

Nawa główna i kaplice nakryte sklepieniem kolebkowym, wspartym na mocnych filarach przyściennych. Prezbiterium i kaplica północna sklepiona kopułami na pendentywach.

Zakrystia sklepiona kolebkowo, wewnątrz stare odrzwia oraz we wschodniej śianie okno póżnogotyckie z kamiennym nadprożem. Mury prezbiterium i kaplic podtrzymuje 10 skarp.

Ołtarz główny, barokowy, drewniany, z pierwszej poł. XVII w. ozdobiony 6 kolumnami korynckimi z obrazem Matki Boskiej z Dzieciątkiem z XVI w. W niższej części nastawy ołtarza stoją figury: św. Szczepana, św. Tekli, wyżej św. Józefa i św. Marii Magdaleny, pomiędzy nimi obraz św. Trójcy, w zwięczeniu obraz św. Mikołaja z pocz. XIX w., najwyżej Pan Jezus na krzyżu z XVIII w., obok św. Frańciszek i św. Antoni. Ołtarz z kaplicy północnej barokowy z XVII w. z obrazem św. Antoniego z XVIII w. oraz rzeżba póżnoobrazkowa Chrystusa Zmartwychwstałego.

Kościół parafialny w Przedborzu w ciągu dziejów uległ zniszczeniom razem z miastem. Spalony w 1683 r. oraz w latach najazdu szwedzkiego 1655-57 został odbudowany w latach 1640-1695, szczególnie kosztem Mikołaja Siemieńskigo, który przyczynił się do jego odbudowy i wybudowania kaplic św. Antoniego i św. Mikołaja, obecnie Pana Jezusa.

Pożar w 1793 r. zniszczył wieżę i drugi pożar w 1834 r. zniszczył częściowo kościół. Restaurowany w 1848 r. wtedy wieża została obniżona, u podstawy została czworoboczna w przyziemiu kamienne boniowane portale z XVII w. wyżej ośmioboczna oddzielona galeryjką wsparta na kamiennych konsolach. Hełm wieży nowy w kształie wklęsłego stożka.

W 1871 r. restaurację kościoła - podczas której zatracił on wiele cech gotyckich - przeprowadził ks. proboszcz Józef Szpanderski. Odnawiany był również w latach 1885, kiedy dobudowano od południa zakrystię (obecnie kruchta ) oraz w latach 1924-29.

Wewnątrz kościoła płyta nagrobna ks. Wlazło z 1586 r. (połamana, w trzech kawałkach, nie jest wyeksponowana, więc nie można jej obejrzeć), epitafium Zofii z Czapalskich Lembke zm. w 1829 r. Na plebanii portret trumienny Mikołaja Siemieńskiego z drugiej połowy XVII w. (fot. 41-43, poniżej).

2 lutego 1831 r. władze powstańcze zabrały 615 kg. spiżu dzwonów na armaty. Obecne dzwony zostały ufundowane w 1872 r.
W 1923 r. zostały rozebrane dwa boczne ołtarze i na ich miejscu zbudowano ambonę i chrzcielnicę. W trakcie remontu zostały zamalowane dwie ciekawe tablice informacyjne pod chórem, zamiast nich w kruchcie umieszczono krótką informację z dziejów kościoła.

W dniach 16 - 17 września 1978 r. odbył się uroczysty obchód jubileuszu 700-lecia przedborskiego kościoła.

1 lipca 1990 r. w kościele została odsłonięta tablica pamiątkowa dla upamiętnienia martyrologii miejscowego społeczeństwa, walki żołnierzy września 1939 r. i ruchu oporu Armii Krajowej.

Aby poznać dokładną historię przedborskiego kościoła, polecamy lekturę książki Andrzeja Stoleckiego pt. "Kościół św. Aleksego w Przedborzu", wydaną w 2006 roku (do kupienia w księgarni w Przedborzu). Opis kościoła z początku XX w. można zlaleźć w książce "Dekanat Konecki" ks. Jana Wiśniewskiego z 1913 roku (w r. 2000 Wydawnictwo JEDNOŚĆ z Kielc wydało reprint "Dekanatu").

 

Poniżej galeria fotografii współczesnych. Polecamy także galerię archiwalnych zdjęć kościoła

1.
01.jpg
2.
02.jpg
3.
03.jpg
4.
04.jpg
5.
05.jpg
6.
06.jpg
7.
07.jpg
8.
08.jpg
9.
09.jpg
10.
10.jpg
11.
11.jpg
12.
12.jpg
13.
13.jpg
14.
14.jpg
15.
15.jpg
16.
16.jpg
17.
17.jpg
18.
18.jpg
19.
19.jpg
20.
20.jpg
21.
21.jpg
22.
22.jpg
23.
23.jpg
24.
24.jpg
25.
25.jpg
26.
26.jpg
27.
27.jpg
28.
28.jpg
29.
29.jpg
30.
30.jpg
31.
31.jpg
32.
32.jpg
33.
33.jpg
34.
34.jpg
35.
35.jpg
36.
36.jpg
37.
37.jpg
38.
38.jpg
39.
39.jpg
40.
40.jpg
41.
41.jpg
42.
42.jpg
43.
43.jpg

 
następny artykuł »

Pierwszy portal o Przedborzu  
Design by Studio Ormański